امروز : سه شنبه, 04 مهر 1396

امامزاده سلطان سید احمد فرومد/مستندات تاریخی

امامزاده احمد بن محمد بن اسماعیل بن ابراهیم بن موسی بن جعفر(علیه السلام)؛ مدفون در دهستان فرومد از توابع شهرستان میامی(شرق استان سمنان) می باشند (جلد2 کتاب لباب الانساب صفحات 672 و 673).

 

آستان امامزاده احمد (علیه السلام) در فاصله 105 کیلومتری شمال شرقی شهر میامی و در 22 کیلومتری شمال شرقی داورزن در دهستان فرومد واقع شده است.
بنای قدیمی که شامل ایوان  گنبد و حرم است. ایوان بقعه رو به جنوب است و اتاق مرقد از بیرون به شکل مربع و از داخل به صورت چندضلعی است.

 

 

 

مرحوم ایرج افشار در سال 1356 نوشته است : « در فریومد ... امامزاده احمد بن موسی ­الرّضا از بناهای عصر شاه طهماسب است .» [ سفرنامه ( گلگشت در وطن ) ، ص 414 ]

 

 

کربلایی حسین ده­ ملّایی در سال  1296ش عهد قاجار نوشته است : سلطان احمد ، خَلَفُ الصّدق باب الحوائج امام هفتم امام موسی کاظم است و بُقعة شریف بر بالای قبر مُنوَّر أطهَر در عهدِ جلوس شاه طهماسب اوّل[930ـ 974 ق] پسر شاه اسماعیل ساخته­ اند . بانی این تربت و بُقعه ، محمود ابن فخرالدّین احمد است. دربِ روضه طرفِ قبله است و صندوق بر بالای قبر اطهَر این بزرگوار نهاده ­اند . [ کتابچۀ شاهرود و بسطام ]

 

 

همچنین در سفرنامه هوتم شیندلر آلمانی [ روشنی ، قدرت الله ، همان ، ص170 ] در سال 1255ش (عهد ناصرالدین شاه قاجار) آمده است که فرومد  یک امامزاده دارد که او را سلطان سید احمد برادر امام رضا علیه السلام می دانند و ذکر شده است که این بقعه چهل سال قبل از این تعمیر شده است(سال 1215ش).

 

 

از این امامزاده در کتب بسیار زیادی از جمله در کتاب بیست هزار زیارتگاه جهان جلد پانزدهم صفحه 150 نام برده شده است. از روایاتی که از بزرگان قدیم فرومد نقل می شود این بزرگوار با امامزاده علی اکبر در علی آباد سبزوار برادر است و نسب هر دو بزرگوار را به موسی بن جعفر با واسطه می دانند.

 

 

آنچه که سینه به سینه و دهان به دهان از گذشته تاکنون رسیده است امامزاده سلطان سیداحمد از فرزندان موسی بن جعفر(علیه السلام) است که هنگام آمدن امام رضا (علیه السلام) به خراسان، او هم به دیدار امام آمده است. ولی توسط عوامل مزدور عباسی و به فرمان مأمون عباسی به شهادت رسیده و در فرومد دفن شده است.

 

 

کتیبه بسيار قديمي در محل امامزاده مؤید موارد مذکور است.

 

 کتیبۀ سلطان سیّد احمد

 

 

 

 

بازخوانی کتیبۀ بارگاه سلطان سیّد احمد:

 

 

با استناد به این کتیبه، بنای بارگاه مرکزی حدود 500 سال قدمت تاریخی دارد.

 

مزار سادات فرومد   

 

بر اساس تحقیقات محقق فرومدی، آقای مهدی یاقوتیان/وبلاگ خطه فریومد، نسب اين سادات مرتبط با امام سجاد(ع) مرتبط می باشد. مزار سادات در شرق امام زاده سلطان سيد احمد و موقعيت شرقي دهستان قرار دارد. بر اساس این تحقيقات و منابعِ معتبرِ انساب ، نخستین ساداتِ مهاجر به روستای فرومد ، ساداتِ حسینی و از خاندانِ مشهورِ آل ‌زباره بودند که در قرنِ پنجم هجری به این ناحیه مهاجرت نموده‌ اند . نخستین فردی از ایشان که به فرومد آمد ، « ابویعلی زید بن ابوالقاسم علی‌ العالم بن محمّد بن یحیی بن محمّد بن ابی‌ جعفر احمد بن محمّد زباره بن عبدالله ‌المفقود بن حسن ‌المکفوف بن حسن ‌الافطس بن علی ‌الاصغر بن زین ‌العابدین (ع) » بود که در سال 447 ق . در راه سفر به اصفهان درگذشت . [ بیهقی ، ابی ‌الحسن علی بن زید ، تاریخ بیهق ، ص 58 ]

 

 

وی ( ابوالقاسم علی ) در زهد و فضل یگانه روزگار بود و در دوره حکومت ملکشاه سلجوقی (465 ـ 485 ق ) برای امنیت و آبادانی ناحیه سبزوار بسیار کوشید و همچنین اقدامات ارزنده‌ای در مکّه و کوفه انجام داد ؛ از جمله نهر آبی از فرات به نجف اشرف کشید . وی در روز پنجشنبه چهارم ربیع ‌الاول سال 522 ق . در فرومد فوت نمود . فرزندانش ابویعلی زید ، فخرالدّین حسـین و بهاءالدّین علی نام داشـتند . فخرالدّین حسـین ، در جمادی الاخر 534 ق . همراه با لشـکری در منطقه سرخـس ، درگذشت و جنازه ‌اش به فرومد منتقل شد و بهاءالدّین علی نیز شعبان 560 ق . در همین روستا فوت کرد . [ همو ، تاریخ بیهق ، ص59- 60 ]

 

 

به احتمال زیاد ، بقعه موجود در فرومد متعلّق به سیّدفخرالدّین ابوالقاسم علی بن ابویعلی زید باشد که بعدها نامش به احمد تغییر کرده است ؛ چرا که وی ، نخستین سیّدی بود که در فرومد فوت کرد و به لحاظ علمی و معنوی شخصیتی برجسته و مورد توجّه خاص و عام بوده است . از این رو طبیعی به نظر می ‌رسد که پس از فوت نیز قبرش مورد احترام و زیارت عموم واقع شود و برای آن بقعه‌ ای بسازند . در حالی که هیچ سندی مبنی بر تعلّق این بقعه به یکی از سادات موسوی وجود ندارد .

 

 

 طبقِ گزارشی مربوط به سال 1296 ق . در طرفِ شرقِ بقعه امامزاده احمد ، بنای معصوم‌ زاده دیگری وجود داشته که نام و نسب وی به درستی مشخّص نبوده است ، [ کتابچه بسطام و شاهرود ] احتمال دارد مقبره مزبور ، مدفنِ فخرالدّین حسین یا بهاءالدّین علی ، فرزندان سیّدفخرالدّین ابوالقاسم علی بن زید باشد که در فرومد درگذشته و به خاک سپرده شده‌ اند .

 

 

فرومد ( فریومد ) ، از آبادی‌ های کهن منطقه بیهقِ قدیم به شمار می ‌رود ، پس از خرابی روستای آزادوار ، در قرن هشتم هجری ، فرومد رونق یافت و به عنوان مرکز ناحیه جوین شناخته شد .

 

 

این حال ، طبقِ منابعِ معتبرِ انساب ، نخستین ساداتِ مهاجر به روستای فرومد ، ساداتِ حسینی و از خاندانِ مشهورِ آل ‌زباره بودند که در قرنِ پنجم هجری به این ناحیه مهاجرت نموده ‌اند .

 

 

می ­توان احتمال داد که بنای « بقعه سلطان سیّد احمد »  و « خانقاه فریومد » مربوط به قبل از سال 736 قمری است چرا كه « حکیم ­الدّین محمّدبن علی النّاموس الخواری الفَریومدی » که نویسنده « وقفنامه خانقاه فریومد » و نویسنده کتاب « حدائق الوثائق » است قبل از سال 736 کتابش را نوشته و واقف خانقاه فریومد به نام « خواجه جلال ­الدّین ابویزید » نیز در سال 737 فوت نموده است .

 

 

 ضريح قبلي امام زاده از بهترين نوع چوب بوده و مطابق تاریخ ثبت شده بر روی آن (صفر 1328ق)  مربوط به عصر قاجار است و اشعاري بر روي این ضريح حكاكي شده است:

 

 

 

 بازخوانی قسمت بالای ضریح :

 

یا-         هر كه بر اين روضه درآيد ز صدق       - حی

 

 

یا-            هست دعايش به يقين مستجاب      - قیوم

 

 

به ­تاریخ شهر صفر في ­سنة 1238 

 

بازخوانی قسمت پایین ضریح :

 

الله-       بی ادب پا منه اینجا که عجب درگاهیست     - محمد

 

 حسن -         سجدگاه ملک و قبله شاهنشاهیست        - حسین      

 

علی -      عمل توفیق شعار استاد علی نجار جرمقی غفرالله له       - فاطمه

 

ضریح جدید :

 

 

 

 

 

زیارتنامه حضرت سلطان سید احمد:

 

 

السَّلامُ عَلَیکَ اَیُّهَا السَّیِّدُ الزَّکِیُّ، اَلطّاهِرُ الوَلِیُّ، وَالدّاعِی الحَفِیُّ؛ اَشهَدُ اَنَّکَ قُلتَ حَقّاً، حَقّاً، وَنَطَقتَ حَقّاً وَصِدقاً، وَدَعوتَ اِلی مَولایَ وَمَولاکَ، عَلانِیَةً وَسِرًّا، فازَ مُتَّبِعُکَ، وَنَجا مُصَدِّقُکَ، وَخابَ وَخَسِرَ مُکَذِّبُکَ، وَالمُتَخَلِّفُ عَنکَ، اَشهَد لی بِهذهِ الشَّهادَةِ، لِاَکونَ مَنَ الفائِزینَ بِمَعرِفَتِکَ وَطاعَتِکَ، وَتَصدیقِکَ وَاتِّباعَکَ، وَالسَّلامُ عَلَیکَ یا سَیِّدی وَابنَ سَیِّدی. اَنتَ بابُ اللهِ المُؤتی مَنهُ، وَالمَأخوذُ عَنهُ، اَتَیتُکَ زائِراً، وَحاجاتی لَکَ مُستَودِعةً، وَها اَنَا ذا اَستَودِعُکَ دینی وَاَمانَتی، وَخَواتیمَ عَمَلی، وَجَوامِعَ اَمَلی اِلی مُنتَهی اَجَلی، وَالسَّلامُ عَلَیکَ وَ رَحمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُه.

 

 

سلام بر تو ای آقای پاک و پاکیزه و سرور من و ای دعوت کننده (به حق) به مهربانی، گواهی دهم که تو حق گفتی و به حق و راستی سخن کردی و (مردم را) آشکارا و نهان بسوی مولای من و مولای خودت دعوت فرمودی، رستگار شد پیرو تو و نجات یافت تصدیق کننده ات و نومید و زیانکار شد تکذیب کننده ات و آن کس که با تو مخالفت کرد گواه باش برای من این گواهی را تا من بوسیله معرفت و اطاعت تو و تصدیق و پیروی کردنت از زمره رستگاران باشم و سلام بر تو ای آقای من و ای فرزند آقای من توئی درگاه خدا که از آن درآیند و (معالم دین را) از آن بگیرند آمده ام به درگاهت برای زیارت و حاجتهای خود را به تو سپرده ام و من اکنون به تو می سپارم دینم و امانتم و سرانجام کارهایم و همه آرزوهایم را تا پایان عمرم و بر تو باد سلام و رحمت خدا و برکاتش.

 

 

 

 

 دوره های مرمت بنا:

 

بنای این مکان طی چنین مرحله مورد مرمت و بازسازی قرار گرفته است. هوتم شیندلر در سفرنامه خود آورده است که این بنا در سال 1215 ش مورد مرمت قرار گرفته است.

 

 

در سال 1340 توسط مرحوم عباس ملا حسین (حاجی سلیمی) مجدداً مورد تعمیر و بازسازی قرار گرفت بطوریکه برخی از مصالح آن از قبیل کاشی های استفاده شده در گنبد و حاشیه های درب وروی از اصفهان تهیه و در ظاهر بنا به کار گرفته شد.

 

 

در سال 1374 توسط آقای سید احمد حسنی تعمیرات دیگری روی بنا انجام گرفت. به دلیل استفاده از مصالح جدید و نیز اضافه شدن برخی ابنیه مثل مساجد در اطراف بنای اصلی، ظاهر بنا نسبت به قدیم تغییراتی داشته است.

 

 

از سال 1391 تا کنون نیز با همت هیأت امنای جدید(آقايان حسن آدینه، عباس حاجی سلیمی، محسن خانگلدی، محمد قدرتی،عقیل عربیون، محمد صالحی) و پبگیری های مجدانه آقای ابراهیم حاجی سلیمی (رئیس هیأت امنا)، تعمیرات دیگری در این امام زاده شامل، برخی از بازسازیها در بنا، زیبا سازی محوطه، دیوار چینی اطراف بارگاه، ایجاد فضای سبز، اضافه شدن زائر سرا و درختکاری محوطه  انجام شده است. همچنین با برنامه ریزی های انجام شده، برخی از فعالیتهای فرهنگی و مذهبی و پذیرایی از مهمانان و زائران در این مکان مقدس انجام می گردد که جان تازه ای به این بنای قدیمی بخشیده است. 

 

 

منابع :

 

جلد2 کتاب لباب الانساب صفحات 672 و 673

سفرنامه مرحوم ایرج افشار نوشته سال 1356- کتابچۀ شاهرود و بسطام

سفرنامه هوتم شیندلر آلمانی (سال 1255ش)

کتیبه موجود در امام زاده سلطان سید احمد مربوط به سال 900 ش

منبت کاریهای ها و نوشته های ضریح چوبی امامزاده مربوط به زمان قاجار

کتاب بیست هزار زیارتگاه جهان جلد پانزدهم

تاریخ طبرستان - ظهیرالدین مرعشی مورخ سده نهم ه. ق

کتاب فرهنگ آبادیها و مکانهای مذهبی کشور(محمد حسین پاپلی یزدی)

ویکی پدیا

مقالات آقای یاقوتیان/وبلاگ خطه فرومد

 

 

تهیه کننده: رضا حاجی سلیمی

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی

Written on 13/02/2014, 21:58 by foromadiha
2014-02-13-18-28-49   پیشنهاد شما برای جذاب و دیدنی شدن خیابان اصلی فرومد چیست(منظور خيابان اصلي داخل روستا و بلوار ورودي آن مي باشد)؟ بهترین پیشنهادی که کم هزینه بوده و...
109400
Written on 09/05/1396, 16:24 by foromadiha
اطلاعيه-منتخبين-مردم-در-شوراي-اسلامي-دوره-پنجم-فرومد-در-خصوص-مشكلات-كاهش-فشار-و-يا-قطع-آب-برخي-مناطق-فرومدهموطن عزیز صدای شما رو میشنویم و از وضع بوجود آمده متاسفیم. واقعا بی آبی مشکل بزرگیست که آزار دهنده است. برای رفع ریشه ای مشکل آب فرومد و افزایش کیفیت آب...
Written on 09/05/1396, 16:19 by foromadiha
اسامي-افراد-داوطلب-تصدي-پست-دهياري-روستاي-فرومد      اسامي افرادي که در طرح فراخوان انتخاب دهیار فرومد توسط شوراي منتخب دوره پنجم شرکت نموده و مدارک، درخواست و برنامه های خود را تا مهلت 96.4.31...
Written on 09/05/1396, 16:10 by foromadiha
بيوگرافي-آقاي-محمود-سليميان-استاد-فرومدي-دوتار-نوازي-كشور  قسمتی از بیو گرافی آقای محمود سلیمیان استاد دوتار نوازی کشور؛ -متولد 1334 روستای فرومد (ساکن تهران) -در جوانی شور وشوق موسیقی باعث شد که ایشان به سمت...
Written on 15/04/1396, 15:39 by foromadiha
واکاری-150-هکتاری-منطقه-کلاته‌سادات-میامی-به-اتمام-رسید میامی جوان: رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان میامی گفت: واکاری 150 هکتاری منطقه کلاته‌سادات در این شهرستان به اتمام رسید. به گزارش پایگاه...
1608909
امروز
دیروز
هفته جاری
هفته گذشته
ماه جاری
ماه گذشته
بازدید کل
170
585
1819
1598541
31776
37140
1608909
آی‌پی شما: 54.92.155.160
امروز: سه شنبه، 04 مهر 1396 - ساعت: 01:07:03

مفاخر تاریخی

 

ورود به سایت